برگزاری مراسم ارتحال بنیانگذار جمهوری اسلامی ایران
برگزاری مراسم ارتحال بنیانگذار جمهوری اسلامی ایران
حضرت امام خمینی (ره) در تاجیکستان
هر ساله به مناسبت ارتحال بنیانگذار جمهوری اسلامی ایران حضرت امام خمینی (ره) و به منظور تبیین و تشریح اندیشه های آن پیر فرزانه جهت شناخت هر چه بیشتر مردم تاجیک بویژه نسل جوان این کشور، مراسم و سمینارهای متعددی در تاجیکستان برگزار می گردد.هر چند که امام خمینی (ره) رهبری است که در دوردست ترین نقاط جهان نیز شناخت کافی از ایشان وجود دارد لیکن ضرورت معرفی اندیشه های معظم له در ابعاد مختلف سیاسی، فرهنگی، مذهبی و اجتماعی اقتضا می نماید که نسبت به معرفی هر چه بیشتر ایشان گامهای اساسی برداشته شود. معرفی ابعاد مختلف شخصیتی امام راحل در تاجیکستان بویژه در سالهای پس از استقلال این کشور به گونه ای بوده که بسیاری از اندیشمندان، نخبگان و دانشجویان تاجیکی را به تحقیق در این زمینه واداشته بطوریکه تاکنون بسیاری از شاعران و نویسندگان این کشور اشعار و مقالات متنوعی را در این زمینه سروده و به چاپ رسانده اند.
به همین منظور در خرداد ماه سالجاری به همت رایزنی فرهنگی و مساعدت سفارت جمهوری اسلامی ایران در تاجیکستان مراسم باشکوهی در روز شنبه 15/3/1389 در تالار جوانان شهر دوشنبه برگزار گردید. در این مراسم که جمع کثیری از عاشقان آن حضرت از جمله کارکنان سفارت، رایزنی فرهنگی، کمیته امداد، ایرانیان مقیم تاجیکستان بهمراه تعدادی از اندیشمندان و نخبگان تاجیکی حضور داشتند ابعاد مختلف شخصیتی امام راحل مورد تحلیل و بررسی قرار گرفت.
شروع این مراسم با تلاوت آیاتی چند از کلام ا... مجید و نواختن سرود کشورمان آغاز گردید. در ابتدای این مراسم جناب آقای دکتر اردوش رایزن فرهنگی سفارت کشورمان در تاجیکستان تقارن وفات حضرت امام در سالجاری با شهادت حضرت فاطمه زهرا (س) را به مانند تقارن ولادت ایشان با ولادت ام ابیها به فال نیک گرفته و این رویداد را از جمله وقایع نادر تاریخی برشمردند. ایشان ضمن قرائت حدیثی از پیامبر اکرم(ص) که فرمودند:« خداوند بر هر ملتی در هر یکصد سال مردی بزرگ را برمی انگیزد که دین این ملت را تجدید نموده و حیات دوباره ای به آن می بخشد» اعلام نمودند که بدون شک ظهور و قیام حضرت امام در قرن بیستم میلادی از مصادیق بارز این حدیث نبوی است چرا که وجود امام در این قرن باعث گردید که مردم ایران با راهنماییها و رهبری ایشان در مقابل کاخ ظلم و استبداد رژیم پهلوی به پا خواسته و زمینه ایجاد حکومت اسلامی را در سرزمین ایران فراهم نمایند.
ایشان در ادامه سخنان خود پیش بینی و آینده نگری امام راحل در قبل از پیروزی انقلاب اسلامی در کشورمان در خصوص رژیم صهیونیستی و محو این رژیم از نقشه جهانی را یادآور شده و افزودند امام حدود 60 سال قبل با اعلام اینکه این غده سرطانی بایستی از بین برود وقایع امروز جهان را پیش بینی می کردند و بطوریکه که همگان مطلع اند خوی وحشیانه این رژیم و گستاخی آن به حدی رسیده که به کاروان حامل کمکهای بشردوستانه جهانی که برای مردم مظلوم غزه ارسال شده بود نیز حمله نموده و با کشتن حدود 10 نفر از انسانهای بیگناه بسیاری از آینده نگریهای امام درباره این رژیم منحوس را به اثبات رساند. وی در پایان ضمن قرائت گوشه ای از بیانات مقام معظم رهبری در محکوم نمودن جنایات صهیونیستها خاطر نشان نمود که حذف این جرثومه فساد در خاورمیانه یکی از پرچم هایی بود که بدست امام عزیز بلند شد و بایستی توسط رهروان و علاقمندان امام تا محو قطعی این رژیم ادامه یابد.
در ادامه این مراسم آقای شیرزاد عبدا... زاده معاون مرکز اسلام شناسی ریاست جمهوری تاجیکستان ضمن اعلام تسلیت ارتحال امام به حضار در جلسه اعلام نمودند یکی از خوشبختیهای که در طول زندگی نصیب من گردید این بود که با تلاش سفارت جمهوری اسلامی ایران در تاجیکستان در سال 1386 در مراسم سالگرد ارتحال امام به تهران رفته و بارگاه ملکوتی این رهبر فرزانه را زیارت نمودم که بدون شک مانده گارترین سفر اینجانب در طول زندگی ام خواهد بود.
وی با اعلام اینکه در قرن بیستم وقایع تاریخی زیادی روی داد که سرنوشت جهان را دستخوش تغییرات جدی نمود لیکن از میان این وقایع دو رویداد و واقعه تاریخی در جهان به وقوع پیوست که تاثیرات عمیق آن بر کل جهان مشهود و تا کنون نیز از میزان عمق و نفوذ آن کاسته نشده است. معاون مرکز اسلامی شناسی تاجیکستان وقوع انقلاب اسلامی در ایران و وقوع انقلاب اکتبر 1917 در روسیه را از مهم ترین این وقایع دانسته و افزودند تاثیر انقلاب اکتبر با فروپاشی شوروی در سال 1991 به پایان رسید ولی تاثیر تفکرات سیاسی و انقلابی برخاسته از انقلاب مردم ایران هنوز هم در جای جای جهان مشهود بوده و حتی سایر رویدادهای این قرن را نیز تحت تاثیر خود قرار داده است.
به گفته آقای عبدا... زاده انقلاب ایران نشان داد که امکانات بالقوه جهان اسلام هنوز هم می تواند در حیات سیاسی جهان نقش پررنگی را ایفا نموده بطوریکه که این انقلاب باعث گردید که سلسله پادشاهی 2500 ساله ایران که از جانب آمریکا و دیگر قدرتهای غربی حمایت و پشتیبانی می گردید از بین رفته و به جای آن حکومتی مبتنی بر اندیشه های اسلامی تاسیس گردد.
وی ضمن مقایسه موردی انقلاب اسلامی در کشورمان با انقلاب اکتبر روسیه و با اعلام این نکته که نقش رهبری امام در هدایت این انقلاب بر هیچ کس پوشیده نیست افزودند انقلاب روسیه فقط در بین نخبگان و طبقه تحصیلکرده روسیه بوقوع پیوست و تنها در دو شهر سن پترزبورگ و مسکو بروز و ظهور یافت این در حالی بود که انقلاب ایران در میان توده های مردم و در تمامی شهرهای و روستاههای ایران ظهور و بروز یافته و مختص به یک قشر و طبقه خاصی نبود. وی این خصوصیت بارز انقلاب ایران را ناشی از مردمی بودن آن دانسته و افزودند رهبری و هدایت این انقلاب بر عهده شخصی بود که بر قلبهای مردم ایران حکومت می کرد و این رمز پیروزی امام و جاودانگی انقلاب ایران در سراسر جهان تا کنون بوده است.
معاون مرکز اسلامی شناسی تاجیکستان نقش امام خمینی (ره) را در احیای تفکر اسلامی خاطرنشان ساخته و افزودند زمزمه های احیای تفکر اسلامی با تلاش افرادی نظیر سید جمال الدین اسدآبادی، محمد عبده، رشید رضا، اقبال لاهوری و ... در جهان اسلام آغاز گردید که در آغاز و تکامل آن نقش تاثیر گذاری داشتند لیکن این اندیشمندان تمام سعی و تلاش خود را مصروف بیداری و آگاه ساختن پادشاهان و حکمرانان دنیای اسلامی نمودند که نتیجه چندانی را در بر نداشت این در حالی بود که بر عکس این طرز تفکر، امام خمینی انقلاب خود را بر پایه بیداری اسلامی توده های مردم در جهان اسلام بنیان گذاشته و به نیکی دریافته بودند که حکمرانان کشورهای اسلامی به خاطر منافع خود هیچ تمایلی به تغییر وضع موجود ندارند. به گفته وی توده های مردم در اینگونه جوامع طی قرنهای متمادی به خاطر ظلم و ستم حکمرانان داخلی و فشار کشورهای استعمارگر، بالقوه پذیرای این نوع تفکر بوده و به محض شنیدن این پیام از اعماق قلب خود اندیشه های امام را پذیرا شدند به همین دلیل هم می توان گفت که انقلاب ایران انقلاب توده ها و مردم عادی بود و امام خمینی نیز بی مناسبت نبود که انقلاب ایران را انقلاب مستضعفین برشمرده و این انقلاب را متعلق به آنان می دانست.
آقای عبدا... زاده در پایان سخنان خود اسلام سیاسی را یکی از ماندگارترین یادگارهای برجسته امام عنوان نموده و افزودند امام خمینی روحانیون را که تا آن زمان از دخالت در سیاست منع می شدند به صحنه آورده و با طرح شعار سیاست ما عین دیانت ماست همراهی و اتحاد بین این دو مولفه را ضامن بقای انقلاب اسلامی در ایران برشمردند.
سخنران بعدی این مراسم آقای دکتر عمر صفر استاد دانشکده شرق شناسی دانشگاه ملی تاجیکستان بود. وی در ابتدای سخنان خود اعلام نمود که هر ساله در سراسر دنیا دوستداران و علاقمندان به امام با برپایی مراسم و سمینارهای متعددی جهت پاسداری از اندیشه ها و آرمانهای ایشان محافل ویژه ای برگزار می نمایند و سیر زندگی و ابعاد شخصیتی این رهبر سیاسی و مذهبی را که مسیر تاریخ را دگرگون ساخت از ابعاد و زوایای مختلف مورد بررسی قرار می دهند. به گفته وی علیرغم تلاشهای فراوانی که در زمینه معرفی اندیشه ها و آثار امام توسط مسئولین ایرانی و جهانی صورت گرفته هنوز هم ابعاد شخصیتی این رهبر جهانی بر بسیاری از مردم جهان ناشناخته باقی مانده است.
استاد دانشگاه ملی تاجیکستان با اعلام اینکه گستره وسیع ادبیات فارسی به قدری فراخ و گسترده است و گلهای متنوع و خوشبویی را در دامان خود پرورانده که روح و روان انسان را سرسمت می نماید خاطر نشان کردند در میان گلستان شعر فارسی شمیم بوی خوش اشعار عرفانی از همه خوشبوتر و دل انگیزتر است. به گفته وی در دامان این باغ پردرخت همه چیز به فراخی پیدا می شود و بیهوده نیست که مردم فارسی زبان خود را در دامان این باغ رها نموده و هر کس به قدر کفایت و سعی خود از این باغ پر نعمت استفاده می نماید.
دکتر عمر صفر همچنین افزود در دیوان امام 177 رباعی زیبا و دلنشین وجود دارد ولی نمی توان ادعا نمود که تمامی آنها جنبه عرفانی دارد. در میان تمام فعالیتها و خدماتی که امام در ابعاد مختلف سیاسی، اجتماعی و فرهنگی به انجام رسانده خدمات وی در کارنامه شعر و ادبیات عرفانی نیز همانند دیگر دستاوردهای بازمانده از این مرد بزرگ تاریخ معاصر نمود و جلوه خاص و برجسته ای دارد. به گفته وی در تاجیکستان امام را قبل از اینکه بعنوان یک دانشمند فاضل و رهبر بزرگ سیاسی و مذهبی جهانی بدانند مردم با چاپ دیوان اشعارش وی را بعنوان یک شاعر شناخته بودند.
ایشان در پایان سخنان خود ضمن قرائت رباعیاتی از دیوان امام افزودند به گفته امام رسیدن به کوی دوست راهی پرمخاطره و پر از سنگلاخ است و انسان تا زمانی که از بند خود پرستی و غرور دست نکشد هرگز به سرمنزل مقصود نخواهد رسید و تا زمانی که روح و جان انسان در اسارت باشد رسیدن به معبود کاری محال و دست نیافتنی است.
سخنران بعدی این مراسم آقای دکتر پیوند گل مراد زاده یکی دیگر از اساتید دانشگاه ملی تاجیکستان بود. وی با ارائه مقاله ای با عنوان« فرهنگ ملی از نگاه امام خمینی» به بررسی نظرات و اندیشه های امام در زمینه مسائل فرهنگی پرداختند. وی با اعلام اینکه در حال حاضر کشورهای قدرتمند جهان سعی در الغاء فرهنگ خود بویژه بر سرزمینهای اسلامی هستند افزودند ژرف نگری و دور اندیشی امام خمینی به گونه ای بود که ایشان این موضوع را به خوبی در 40 سال پیش پیش بینی نموده بود و بهمین دلیل مقامات و مسئولین کشورهای اسلامی را از این نقشه شوم استعمارگران مطلع نمود. به گفته امام « یک نوع هجوم فرهنگی (تهاجم فرهنگی) از جانب بیگانگان جوانان سرزمینهای اسلامی را طعمه خود قرار داده است. امام به مسئولین فرهنگی کشورهای اسلامی توصیه نمود که جوانان را با فرهنگ خودی آشنا نموده و پرورش دهند تا بتوانند در مقابل این سیل ویرانگر در امان باشند.
به گفته اساتید دانشگاه ملی تاجیکستان درتمام دنیای اسلامی به جرات می توان ادعا نمود که هیچ رهبر و مقام سیاسی در دنیای اسلام به این نکته توجه ننموده بود و تنها امام خمینی و آن هم در 40 سال پیش این زنگ خطر را برای جوامع اسلامی به صدا درآورد که به فکر مردم و بویژه نسل جوان خود باشند و با آشنا نمودن آنان با فرهنگ اصیل اسلامی و ملی خود آنان را در مقابل این هجوم فرهنگی که زبانه های آتش آن تمام جوامع اسلامی را مدنظر قرار داده در امان داشته و حفظ نمایند. به گفته آقای گل مراد زاده نامه تاریخی امام به گورباچف رهبر شوروی سابق بزرگترین و مهمترین سند تاریخی است که در این زمینه وجود داد و نشان از عمق بینش فرهنگی ایشان می دهد که به رهبران شوروی هشدار داد که به امید تئوریهای فرهنگی و اقتصادی غرب نباشند و به فرهنگ خودی روی آورند ولی متاسفانه این صداها و توصیه ها امام توسط آنان نشنیده گرفته شد و نتیجه ای که عاید شد آن بود که شوروی دچار اضمحلال و فروپاشی گردید.
استاد دانشگاه ملی تاجیکستان سپس به بررسی ادعای برخی از کشورهای غربی در این خصوص که اسلام قادر به اداره و مدیریت جوامع اسلامی نبوده و در نهایت ملتهایی نیز که بر اساس تعالیم اسلامی قادر به تاسیس حکومت و دولت می گردند در نهایت شکست خورده و مضمحل می گردند عنوان نمود تجربه انقلاب اسلامی در ایران و پیشرفت این کشور در زمینه های مختلف اقتصادی، علمی، تکنولوژیکی و... به جهان غرب ثابت نمود که نه تنها این گفته آنان بیهوده و غیرمنطقی است بلکه وجود تجربه های موفقی نظیر انقلاب ایران می تواند بعنوان الگویی برای سایر کشورهای اسلامی نیز مورد استفاده قرار گیرد.
سخنران پایانی این مراسم روحانی جناب آقای دکتر شعردوست سفیر محترم کشورمان در تاجیکستان بودند. ایشان ضمن ابراز تسلیت به مناسبت ارتحال امام خمینی(ره) به حضار در جلسه از حضور تمامی استادان، شعرا و مسئولین فرهنگی تاجیکی که همدل و همگام با ایرانیان خود در برپایی اینگونه مراسم سهم ارزنده ای دارند تشکر نمودند.
سفیر کشورمان با اعلام اینکه همدلی و همنوایی بین دو ملت ایران و تاجیکستان از جمله ثمرات و برکات انقلاب امام راحل بوده خاطر نشان کردند در دنیایی که بیش از 70 درصد رسانه های گروهی در دست صهیونیستها و عمال آنان می باشد و فضای رسانه ای دنیا به گونه ای رقم خورده که هیچ منفذ و روزنه ای برای عرض اندام نمودن دیگر اندیشه ها برجای نگذاشته است مردم تاجیکستان و ایران با برپایی اینگونه مراسم یاد و خاطره بزرگ مردان تاریخ مشترک خود را گرامی می دارند. ایشان با اعلام اینکه به برکت رهبری فرزانه امام در سالهای گذشته ریشه های انقلاب اسلامی به درخت تنومند و باروری تبدیل گشته که فارسی زبانان ایران، تاجیکستان و افغانستان در سایه دلگشا و راحت آن داعیه داشتن فرهنگی متعالی دارند تصریح نمودند که در دنیای امروزی کشورهای فارسی زبان در جایگاهی قرار دارند که به مانند قرون و اعصار گذشته پیام و ایده های جدیدی برای ارائه دادن به دیگر مردم جهان دارند.
آقای دکتر شعردوست به فضای گسترده فرهنگی و مذهبی که بعد از استقلال تاجیکستان نصیب مردم این کشور گشته اشاره نموده و افزودند در زمانی که در دوران اتحاد شوروی هیچ فضا و امکانی جهت بروز و ظهور تعالیم اسلامی وجود نداشت و دولت کمونیستی سعی در پاکسازی و محو تمامی مظاهر اسلامی نظیر مساجد از جامعه تاجیکستان داشت به برکت استقلال این کشور در حال حاضر تمامی مسئولین فرهنگی این کشور در پی بازگشت به هویت تاریخی و اسلامی خویش بوده بطوریکه بیش از چهار هزار مسجد به تبلیغ و تعلیم معارف دین مبین اسلام به جوانان تاجیکی مشغولند.
سفیر کشورمان پیام تاریخی امام راحل به گورباچف را ناشی از دوراندیشی و عمق نگاه امام به مسائل فرهنگی عنوان نموده و افزودند در دورانی که دولت کمونیستی سعی در محو هر گونه مظاهر دینی و اسلامی واقع در آسیای مرکزی از جمله مساجد و مدارس مذهبی بود امام خمینی با ارسال نامه تاریخی خود به رهبران شوروی سابق به آنان هشدار داد که نمی توانند آموزه های دینی و اسلامی را از جوامع اسلامی و بویژه مردمان آسیای مرکزی جدا نموده و مبارزات اسلامی را خفه نماید. به گفته سفیر کشورمان صدای شکستن استخوانهای مارکسیم را که امام در روزگارانی شنیدند که عده ای زیادی از سیاستمداران و اندیشمندان جهانی در خواب عمیقی بسر برده و تصور اینکه روزی شوروی دچار اضمحلال و فروپاشی شود را حتی در ذهن خود نیز مجسم نمی کردند.
آقای دکتر شعردوست با اشاره به کلام مقام معظم رهبری که فرمودند « این انقلاب بی نام خمینی در هیچ جای جهان شناخته شده نیست» تصریح کردند تنها نام امام نیست که در کشورهای اسلامی جلوه و روشنگری دارد بلکه پیام امام است که در دنیای معاصر حکمرانی می کند، قانون اساسی برآمده از پیام امام است که در دنیای معاصر حکومت می کند.
به گفته سفیر کشورمان پیام امام و انقلاب اسلامی ریشه در فطرت انسانها داشت و رمز ماندگاری آن نیز در همین امر بود تصریح کردند در دنیای امروزه آن چیزی که ریشه در فطرت و سرشت انسانها داشته باشد ماندگار و جاودانه است و دلیل ماندگاری پیام امام و انقلاب اسلامی در این است که با تعالیم ناب دین مبین اسلام پیوند خورده و برای همگان تازگی دارد.
جناب آقای دکتر شعردوست در پایان سخنرانی خود بزرگترین وجه اشتراک ایرانیان با تاجیکان را همزبانی، همدلی و هم فرهنگی عنوان نموده و افزودند این شاخصه مهم در روابط بین دو کشور باعث گردیده که ما در چنین روزی و به منظور گرامیداشت مردان بزرگ تاریخ مشترکمان گردهم آییم. ایشان حضور گسترده هیاتهای ایرانی در تاجیکستان را نشانه عمق دوستی بین ایران و تاجیکستان دانسته و افزودند دولت و ملت ایران در هر زمانی که ملت تاجیکستان از ابتدای استقلال و بویژه در دوران جنگهای داخلی خود از مردم ایران یاری خواست مردم و دولت ایران به یاری تاجیکان پرداخت. به گفته سفیر کشورمان در زمانی که مشکلات امنیتی این کشور را تهدید می کند وزیر دفاع ایران به منظور حمایت و پشتیبانی نظامی به تاجیکستان سفر می کند و یا در زمانی که نیاز به سرمایه گذاریهای مشترک دو کشور در زمینه های آب و انرژی احساس می گردد وزیر نیرو جهت انجام قراردادهای لازم به این کشور عزیمت می نماید بهمین دلیل است که تاجیکان همواره ایرانیان را همراه و همگام خود در تمامی زمینه های می بینند.
ملاحظات:
- این مراسم بیش از سه ساعت به طول انجامید و بیش از 350 نفر از علاقمندان و دوستداران امام اعم از تاجیکی و ایرانی در این مراسم شرکت نموده بودند.
- در خلال این مراسم فیلمی از زندگی امام و مراحل مبارزات معظم له از ابتدای مبارزات ایشان در خرداد 1342 به نمایش گذاشته شد که مورد توجه حاضرین و بویژه میهمانان تاجیک قرار گرفت.
- در این مراسم همچنین چند تن از مدعوین تاجیکی از جمله سید ابراهیم حسینی شاعر جوان تاجیکی اشعاری در مدح آن پیر فرزانه برای حضار در جلسه قرائت نمودند. همچنین آقای محمدزاده نیز به نمایندگی از انجمن اسلامی دانشجویان ایرانی مقیم تاجیکستان به ارائه مقاله ای در خصوص شخصیت امام و مبارزات ایشان پرداختند.
- در پایان مراسم نیز به تعدادی از اساتید و نویسندگان تاجیکی هدایایی به رسم یادبود تقدیم گردید و از میهمانان شرکت کننده در مراسم پذیرایی گردید.